PRZEWODY STOSOWANE W SSWN

  |   Artykuły SSWiN   |   No comment

Połączenia pomiędzy urządzeniami systemu alarmowego wykonujemy zazwyczaj przewodami. Często zdarza się, że przewody kładzione w pośpiechu, bez konsultacji ze specjalistami od poszczególnych instalacji, powodują ograniczenia poszczególnych funkcji systemu lub wprowadzają poważne zakłócenia w jego pracy. Dostosowanie kupowanych i instalowanych przewodów do podanych niżej zasad pozwoli uniknąć kłopotów.

Dobór właściwego przewodu jest stosunkowo prosty. Kierujemy się kilkoma zasadami:
a) Stosować należy przewody wyłącznie znanych i sprawdzonych producentów – przewody o nierównej grubości żył, albo wykonane z drutu nawojowego izolowanego lakierem mogą być przyczyną poważnych awarii. W technice ochrony mienia ważna jest rezystancja obwodu zawierająca się w przedziałach o małej tolerancji. A o jakiej tolerancji można mówić, gdy przewody śniedzieją i pękają?

b) Elementy systemu łączymy między sobą lub z centralą zawsze przewodem ciągłym, bez złączek. Przy układaniu linii dozorowych wszelkie połączenia wykonujemy wewnątrz czujek lub w specjalnych puszkach krosowych chronionych antysabotażowo.

c) Do wykonania połączeń urządzeń systemu alarmowego stosujemy przewody telekomunikacyjne instalacyjne, najlepiej przewody przeznaczone do urządzeń alarmowych i domofonów, np.: YTDY. Są one zwykle zbudowane z żył jednodrutowych i skręcane z pojedynczych żył. Mogą być również wykonane w następujących wersjach: bezhalogenowe, z materiałów uniepalnionych i o zmniejszonej emisji dymów, lub jako olejoodporne. Przewody te są przeznaczone do transmisji sygnałów alarmowych oraz analogowych i cyfrowych o małej częstotliwości (do 10 kHz) lub małej przepływności binarnej (do 20 kb/s) na niewielkie odległości, które można zwiększyć przez zastosowanie przewodów o większych przekrojach żył. Najczęściej są stosowane w systemach alarmowych, domofonowych, sterowania, monitorowania, sygnalizacji i kontroli wewnątrz budynków.

d) W miejscach wymagających połączeń elastycznych stosujemy telekomunikacyjne przewody giętkie, YTLY, które są zbudowane z żył wielodrutowych w formie okrągłej lub płaskiej. Mogą być również wykonane w następujących wersjach: bezhalogenowe, z materiałów uniepalnionych i o zmniejszonej emisji dymów, oraz olejoodporne. Są one przeznaczone do transmisji sygnałów alarmowych oraz analogowych i cyfrowych o małej częstotliwości (do 10 kHz) lub małej przepływności binarnej (do 20 kb/s) na niewielkie odległości, które można zwiększyć przez zastosowanie przewodów o większych przekrojach żył. Najczęściej te przewody są stosowane w systemach alarmowych, sterowania, monitorowania, sygnalizacji, kontroli, komputerowych, elektroniki przemysłowej, elektroniki, w technice pomiarowej, w sieciach do transmisji danych.

e) Do prowadzenia linii ziemnych stosujemy kable alarmowe i sygnalizacyjne do układania w ziemi, np.: XzKAXw lub XzKSLXw. Kable te zbudowane są z żył wielodrutowych, nie ekranowane lub ekranowane taśmą aluminiowo-poliestrową, z barierą przeciwwilgociową w formie żelu, do układania w kanałach kablowych i bezpośrednio w ziemi. Stosuje się je również do obwodów iskrobezpiecznych. Przeznaczone są do transmisji sygnałów analogowych i cyfrowych o małej częstotliwości lub małej przepływności binarnej na niewielkie odległości, które można zwiększyć przez zastosowanie kabli o większych przekrojach żył. Najczęściej stosowane są w systemach alarmowych, sterowania, monitorowania, sygnalizacji, kontroli, komputerowych, elektroniki przemysłowej, elektroniki, w sieciach do transmisji danych.

f) W miejscach o zwiększonym zagrożeniu pożarowym stosujemy kable do instalacji pożarowych, YnTKSY, YnTKSX. Są one zbudowane z żył jednodrutowych, wieloparowe, nie ekranowane lub ekranowane taśmą aluminiowo-poliestrową, bezhalogenowe (np.: HTKSH), z materiałów uniepalnionych i o zmniejszonej emisji dymów, do układania w kanałach kablowych i bezpośrednio w ziemi, również do obwodów iskrobezpiecznych Przeznaczone są do transmisji sygnałów analogowych i cyfrowych o małej częstotliwości lub małej przepływności binarnej na niewielkie odległości, które można zwiększyć przez zastosowanie kabli o większych przekrojach żył, kabli o konstrukcji parowej oraz ekranów na parach i na ośrodkach. Najczęściej stosowane są w instalacjach przeciwpożarowych, które są układane na stałe (żyły jednodrutowe) w budynkach.

Przy doborze kabli brane są pod uwagę ich parametry transmisyjne, które powinny być dopasowane do własności urządzeń, jakie kable mają połączyć. Z uwagi na zasilanie urządzeń, ważna staje się obciążalność prądowa kabli. W instalacjach alarmowych zwykle stosujemy żyły o grubości 0,5 mm. Czasem jednak, z uwagi na konieczność ograniczenia spadków napięcia na długich odcinkach przewodów, stosujemy przewody z żyłami o grubości 0,8, 1,0, 1,5, a nawet 2,5 mm. Natomiast ilość żył w przewodzie wyliczamy na podstawie stosowanego rodzaju linii dozorowych (NC, EOL, DEOL), pamiętając o konieczności zwielokrotnienia połączeń masy. Wyliczając ilość żył potrzebnych nam na danym połączeniu zawsze doliczamy 1 … 2 żyły rezerwy.

Bardzo ważnym kryterium doboru kabli są spodziewane warunki eksploatacyjne, czyli narażenia zewnętrzne, jakim będzie poddany zainstalowany kabel podczas wieloletniej eksploatacji. Właściwe oszacowanie tych narażeń decyduje o trwałości kabla. Narażenia, o których mowa, wynikają z miejsca zainstalowania kabla:
Pomieszczenia suche, w których wilgoć nie występuje, np. pokoje biurowe, mieszkalne (poza wyjątkowymi przypadkami, takimi jak malowanie, czy pranie wykładzin). W takich pomieszczeniach zaleca się stosować kable o zwykłej konstrukcji, tzw. kable ogólnego przeznaczenia.
Pomieszczenia wilgotne, np. chronione przed deszczem wiaty, pomieszczenia gospodarcze, piwnice, nie ogrzewane magazyny. Powłoka kabla układanego w tych pomieszczeniach powinna być wykonana z materiału odpornego na wnikanie wilgoci, np. z polietylenu, ewentualnie z żelową barierą przeciwwilgociową.
Pomieszczenia mokre, to głównie instalacje podziemne, gdzie możliwy jest kontakt z ziemią, również instalacje napowietrzne nie chronione przed deszczem, instalacje narażone na bezpośredni kontakt z wodą, np. pralnie, łaźnie, myjnie itp. W takich warunkach układany kabel powinien mieć powłokę odporną na działanie wilgoci i wpływy atmosferyczne oraz dodatkowe bariery przeciwwilgociowe: poprzeczną, ewentualnie również wzdłużną.
Pomieszczenia gorące, w których temperatura przekracza 35°C, np. stalownie, odlewnie, koksownie, huty szkła, suszarnie. Izolacja i powłoka kabla powinna być wykonana z materiału odpornego na działanie podwyższonej temperatury, np. polwinitu ciepłoodpornego.
Pomieszczenia zimne, w których temperatura spada poniżej –10°C, np. chłodnie, mroźnie, urządzenia wojskowe, stacje meteorologiczne. Izolacja i powłoka kabla powinna być wykonana z materiału mrozoodpornego, a przy niższych temperaturach, zwykle z elastomeru termoplastycznego.
Pomieszczenia zagrożone pożarem, to głównie magazyny materiałów łatwopalnych. Kable powinny mieć izolację i powłokę wykonaną z materiałów trudnopalnych, nie rozprzestrzeniających płomienia i o małej wartości opałowej, np. polwinitu.
Pomieszczenia zagrożone wybuchem, gdzie mogą się gromadzić gazy i opary paliw oraz pyły materiałów palnych, które z powietrzem mogą utworzyć mieszaninę wybuchową. Instalowane kable muszą mieć odpowiednią konstrukcję, umożliwiającą odprowadzanie gromadzących się ładunków elektrostatycznych i uszczelnienie kabli w ścianach urządzeń, do których mają być doprowadzone.
Pomieszczenia z chemikaliami, gdzie gromadzone są m.in. substancje agresywne chemicznie (sole, ługi, kwasy), które rozlane, rozsypane lub rozpylone mogą się znaleźć w kontakcie z kablami. Powłoka kabla musi być wówczas wykonana z materiału odpornego na występujące chemikalia.
Pomieszczenia z paliwami i olejami, np. rafinerie, stacje benzynowe, warsztaty samochodowe, również same samochody i pojazdy spalinowe, gdzie znajdują się oleje, benzyny, także rozpuszczalniki. Powłoka powinna być wykonana z tworzywa odpornego na działanie olejów i rozpuszczalników, np. polwinitu olejoodpornego.
Wszelkiego rodzaju naprężenia mechaniczne, jakie mogą wystąpić w czasie instalowania lub podczas eksploatacji kabli, stanowią oddzielną grupę narażeń, niezależnych od dotąd omówionych. Poniżej wymienimy ważniejsze z nich.
Naprężenia rozciągające, które mogą występować w czasie układania kabla, np. wciągania kabli do kanalizacji, lub podczas eksploatacji kabla, np. zawieszonego pionowo w szybie, albo poziomo między podporami. Zabezpieczeniem przed uszkodzeniem (a nawet zerwaniem) kabla jest pancerz z drutów stalowych lub linka nośna zespolona z powłoką kabla.
Ścieranie powierzchni może wystąpić już przy układaniu kabli w kanalizacji lub w wykopach, ale przede wszystkim ma miejsce w czasie eksploatacji, gdy kabel zasila odbiorniki przenośne i jest rozwijany i zwijany (np. mikrofony, gitary, polowe urządzenia pomiarowe). Powłoka kabla powinna być wykonana z materiału odpornego na ścieranie, np. poliuretanu.
Przeginanie dotyczy kabli zasilających odbiorniki ruchome i podlegających częstemu przeginaniu, rozwijaniu i zwijaniu (np. słuchawki telefoniczne, mikrofony, golarki, miksery). Żyły kabli powinny być bardzo giętkie, wykonane z dużej liczby drutów o niewielkiej średnicy.

Kolejnym kryterium doboru kabli jest wpływ kabli na otoczenie, który występuje praktycznie tylko w dwóch przypadkach:
Pomieszczenia, w których przebywają ludzie. Powszechnie uważa się, że same kable nie mają żadnego niekorzystnego wpływu na otoczenie i na ludzi w nich przebywających. Tak jest w rzeczywistości, ale od kilku lat dodaje się warunek, że tworzywa sztuczne wchodzące w skład instalowanych tam kabli nie powinny zawierać ołowiu. Producenci tworzyw sztucznych opracowali nowe receptury, z których wyeliminowali związki metali ciężkich.
Pomieszczenia ze sprzętem czułym na zakłócenia, to głównie laboratoria (np. medyczne) ze sprzętem czułym na zakłócenia pochodzące od pól elektromagnetycznych. W tym przypadku nie same kable wpływają na otoczenie, a emitowane przez nie zakłócenia. W pomieszczeniach tych należy instalować kable, których konstrukcja ograniczać emisję pól elektromagnetycznych poza kabel.

O ile w normalnych warunkach eksploatacji kable oddziałują na otoczenie w niewielkim stopniu, to w czasie pożaru, wydzielające się gazy mogą zagrażać zdrowiu i życiu ludzi przebywających w pomieszczeniach, w których zainstalowano kable, często również w pomieszczeniach sąsiednich. Palące się kable mogą grozić zniszczeniem urządzeń znajdujących się w tych pomieszczeniach. Pomieszczeniami, w których należy wziąć pod uwagę wpływ palących się kabli są:
Pomieszczenia gromadzące ludzi, np. teatry, kina, sale widowiskowe, dworce, hotele, centra handlowe, banki, szpitale, również środki masowej komunikacji (metro, pociągi, tramwaje, autobusy, samoloty), w których pożar kabli może spowodować rozprzestrzenianie się płomieni i wydzielanie się gęstego dymu, utrudniającego ewakuacje ludzi i prowadzenie akcji ratunkowej, lub trujących gazów (np. chlorowodoru). Izolacja i powłoka kabla musi być wykonana z tworzywa nie rozprzestrzeniającego płomienia, o niskim wydzielaniu dymu i bezhalogenowego (nie zawierającego związków chloru i fluoru).
Pomieszczenia z drogim sprzętem, głównie komputerowym, np. w bankach, biurach, centralach telefonicznych, w których palące się kable mogą rozprzestrzeniać pożar, a wydzielający się dym utrudnia akcję gaszenia pożaru, natomiast agresywne gazy (chlorowodór) powodują korozję i trwałe uszkodzenia sprzętu. Izolacja i powłoka kabla musi być wykonana z tworzywa nie rozprzestrzeniającego płomienia, o niskim wydzielaniu dymu i bezhalogenowego.
Pomieszczenia zagrożone pożarem, w których zasilanie urządzeń i sygnalizacja podczas pożaru są konieczne do prowadzenia akcji gaśniczej i ratunkowej. Niektóre z zastosowanych w nich kabli muszą być odporne na działanie ognia i funkcjonować w warunkach pożaru co najmniej przez określony czas (tzw. kable bezpieczeństwa). Izolacja takich kabli wykonana jest z materiałów mineralnych i kompozytów polimerowych.

Łatwo zauważyć, że nie zawsze występować będzie tylko jedno z wymienionych wyżej zagrożeń lub jeden z wpływów na otoczenie. Na przykład pomieszczenia rolnicze zaliczane są jednocześnie do mokrych, gorących i zagrożonych pożarem, ale mogą być również zagrożone działaniem chemikalii (nawozów sztucznych). Znajomość narażeń zewnętrznych, jakim może być poddany kabel w czasie eksploatacji i świadomość negatywnego wpływu kabli na otoczenie w czasie pożaru umożliwia wybór właściwego kabla.

Jeżeli nadal nie wiesz jak dobrać przewody do twojego systemu alarmowego – skontaktuj się z naszymi konsultantami.

No Comments

Post A Comment